Hevig bloedverlies in de perimenopauze: wanneer is het te veel?

Je staat op een verjaardag en voelt het ineens: het loopt door. Je hebt een uur geleden nog verschoond. Je trekt je vest om je heupen en zoekt de wc. Of je wordt 's nachts wakker in een bed vol bloed, voor de derde keer deze maand.

Veel vrouwen in de perimenopauze kennen dit. En velen denken: dit hoort er nu eenmaal bij. Of: ik stel me aan. Dat is niet zo. Hevig bloedverlies is een van de meest voorkomende klachten in de jaren voor de overgang, het heeft een duidelijke oorzaak, en er is veel aan te doen.

In deze blog lees je waarom je nu heviger bloedt, wanneer het te veel is, wat het met je lijf en je leven doet, welke onderzoeken en behandelingen er zijn, en wat je zelf kunt doen.

Waarom je in de perimenopauze heviger bloedt

De hoofdoorzaak is een verschuiving in je hormonen. In een gewone cyclus bouwt oestrogeen je baarmoederslijmvlies op. Na je eisprong maak je progesteron, en dat houdt het slijmvlies stabiel en zorgt dat het aan het eind van je cyclus netjes en in één keer loslaat.

In de perimenopauze verandert dat:

• Je eisprong blijft vaker uit. In het jaar voor de laatste menstruatie is gemiddeld 6 van de laatste 10 cycli zonder eisprong (Landgren e.a., 2004). Zonder eisprong maak je geen progesteron.
• Oestrogeen kan juist hoog pieken. Het slijmvlies blijft dan doorgroeien, zonder de rem van progesteron.
• Het slijmvlies laat onregelmatig los. Na een lange cyclus komt er in één keer veel slijmvlies vrij, met stolsels en langdurig bloeden. Of het blijft wekenlang een beetje bloeden, omdat het slijmvlies stukje bij beetje loslaat.

Onderzoek bij vrouwen één tot drie jaar voor de menopauze liet zien dat het gemiddelde bloedverlies per menstruatie na cycli met een eisprong meer dan verdubbelde ten opzichte van eerdere jaren: 70 ml tegenover 30 ml (Hale e.a., 2010).

Zo zie je het in je Daysy-curve

Met Daysy of LadyComp zie je het patroon dat vaak voorafgaat aan een hevige menstruatie:

• Geen temperatuurstijging en dus geen groene dagen: deze cyclus had geen eisprong.
• Een lange cyclus, bijvoorbeeld 45 of 60 dagen, gevolgd door een lange, hevige bloeding.
• Een korte fase na de eisprong (minder dan 10 dagen) of een temperatuur die snel weer zakt: te weinig progesteron.

Zo kun je een hevige menstruatie soms al zien aankomen. En je hebt concrete gegevens om mee te nemen naar je huisarts.

Wanneer is het te veel?

Een gemiddelde menstruatie is zo'n 30 tot 40 ml, een paar eetlepels. Artsen spreken van hevig bloedverlies vanaf ongeveer 80 ml per menstruatie. Maar niemand meet dat thuis met een maatbeker. Belangrijker is: belemmert het je dagelijks leven? Dan is het te veel, zegt ook de Britse richtlijn: hevig bloedverlies heeft een grote impact op de kwaliteit van leven (NICE NG88).

Signalen dat je te veel bloedt:

• Je moet elk uur of elke twee uur verschonen, of meer dan 12 tampons of maandverbanden per dag gebruiken.
• Je lekt door je kleding of je beddengoed heen.
• Je gebruikt dubbele bescherming, zoals een tampon én een groot maandverband.
• Je verliest stolsels die groter zijn dan een munt van 50 cent.
• Je menstruatie duurt langer dan 7 dagen.
• Je moet 's nachts je bed uit om te verschonen.
• Je past je plannen aan je menstruatie aan.
• Je bent moe, duizelig of kortademig.

Meten in plaats van gissen. Gynaecologen gebruiken een menstruatiescorekaart (PBAC). Je turft per dag hoeveel verband of tampons je gebruikt en hoe doordrenkt ze zijn. Een score boven de 150 wijst op hevig bloedverlies (NVOG-richtlijn HMB, 2025). Een menstruatiecup met maatstreepjes geeft ook een goede indruk. Neem dat overzicht mee naar je huisarts.

Wat de kleur van je bloed vertelt in de perimenopauze

In mijn blog over de kleur van je menstruatiebloed lees je alles over kleuren en wat ze betekenen. In de perimenopauze zie je vooral deze patronen:

Stolsels zijn op zich normaal als ze klein zijn: je lichaam laat het bloed stollen om het verlies te beperken. Worden ze groter dan een muntstuk, of verlies je ze vaak, dan bloed je meer dan je lichaam bij kan houden.

Wat het met je doet

Hevig bloedverlies is meer dan een lichamelijke klacht. Het bepaalt hoe je je dag indeelt, wat je aantrekt en of je de deur uit durft.

De angst om door te lekken. In een vergadering, in de trein, bij een etentje. Je zit op het randje van je stoel, draagt donkere kleding en checkt steeds of het goed gaat. Veel vrouwen nemen altijd een extra broek mee.

Het gevoel dat het niet stopt. Een menstruatie die na tien dagen nog doorgaat, of na een week pauze weer begint, maakt onzeker. "Is dit nog normaal? Zit er iets ernstigs achter?" Die onrust is begrijpelijk, en een reden om het te laten onderzoeken.

Op je werk. In een groot Nederlands onderzoek onder 32.748 vrouwen meldde 13,8% zich weleens ziek tijdens de menstruatie, en 80,7% was minder productief. Maar slechts 20,1% vertelde de werkgever of school de echte reden (Schoep e.a., BMJ Open 2019). 67,7% wenste meer flexibiliteit in taken en werktijden tijdens de menstruatie.

Thuis en sociaal. Een Nederlandse enquête in opdracht van Neighborhood Feminists vond dat van de mensen met hevig menstrueel bloedverlies 72% extreem vermoeid was en maar 34% hulp zocht bij een zorgverlener. Sommigen blijven thuis, missen sociale afspraken of passen hun dagritme aan (Code Rood, 2025). Seksualiteit en sporten schieten er vaak bij in.

Herken je dit? Dan is dat geen aanstellerij. Het is een teken dat je lijf aandacht nodig heeft, en dat je recht hebt op goede zorg.

Het gevolg: ijzertekort

Bij elke menstruatie verlies je ijzer. Bloed je maandenlang hevig, dan raakt je ijzervoorraad op. Eerst daalt je ferritine (je voorraad), pas later je Hb (je hemoglobine). Daarom voel je je vaak al uitgeput terwijl je Hb nog normaal is.

Signalen van ijzertekort:

• moe en futloos, ook na een nacht slapen;
• kortademig bij traplopen of sporten;
• duizelig, vooral bij opstaan;
• hartkloppingen;
• bleek, koude handen en voeten;
• haaruitval, broze nagels;
• slecht concentreren, prikkelbaar;
• rusteloze benen in bed.

Laat Hb én ferritine meten. Volgens de Nederlandse richtlijn bepaalt de arts bij hevig bloedverlies minimaal één keer je Hb, en ferritine als je moe bent terwijl je Hb normaal is (NVOG, 2025). Vraag gerust zelf om ferritine: je voorraad zegt meer dan alleen je Hb.

In een gerandomiseerd onderzoek bij menstruerende vrouwen met onverklaarde vermoeidheid en een ferritine onder 50 µg/l nam de vermoeidheid met ijzer 47,7% af, tegen 28,8% met een placebo, terwijl hun Hb normaal was (Vaucher e.a., CMAJ 2012).

IJzer aanvullen doe je bij voorkeur na een bloedtest en in overleg over de dosering. Kies een goed opneembare vorm, zoals ijzerbisglycinaat. Neem ijzer met vitamine C (bijvoorbeeld een sinaasappel) en niet tegelijk met koffie, thee of zuivel, want die remmen de opname. Laat na een paar maanden opnieuw meten.

Altijd laten onderzoeken

Hormonen zijn de meest voorkomende oorzaak, maar niet de enige. Daarom is het belangrijk dat een arts andere oorzaken uitsluit, zeker als het bloedverlies nieuw is of verandert.

Mogelijke oorzaken naast hormonen:

• Myomen: goedaardige vleesbomen in de baarmoederwand. Vooral myomen die in de baarmoederholte uitpuilen, geven hevig bloedverlies.
• Poliepen: goedaardige uitstulpingen van het slijmvlies; vaak oorzaak van bloedverlies tussendoor.
• Adenomyose: slijmvlies dat in de spierwand van de baarmoeder groeit; geeft hevige en pijnlijke menstruaties.
• Verdikt slijmvlies (hyperplasie): kan ontstaan door langdurig veel oestrogeen zonder progesteron; moet worden onderzocht.
• Stollingsproblemen: zoals de ziekte van Von Willebrand, vooral als je al vanaf je eerste menstruatie hevig bloedt.
• Medicijnen: zoals bloedverdunners.
• Schildklier: alleen als er ook andere schildklierklachten zijn.

Ga altijd naar je huisarts bij:

• bloedverlies tussen je menstruaties door of na het vrijen;
• bloedverlies na de menopauze, dus na 12 maanden zonder menstruatie;
• een plotselinge verandering in je bloedverlies;
• hevig bloedverlies met duizeligheid, flauwvallen of benauwdheid.

Welke onderzoeken zijn er, en waar?

Bron: NVOG-richtlijn Hevig menstrueel bloedverlies, 2025. De richtlijn adviseert om altijd te starten met een transvaginale echo, en geen hormoononderzoek te doen voor hevig bloedverlies.

Behandelingen en ingrepen: wat is er mogelijk?

Er is veel meer mogelijk dan "afwachten tot het stopt". Welke behandeling past, hangt af van de oorzaak, je klachten, of je nog een kinderwens hebt en wat jij wilt.

Zonder ingreep

Met een ingreep

Goed om te weten over ablatie: na een ablatie wordt een zwangerschap afgeraden en is goede anticonceptie nodig (NICE). Bespreek bij een baarmoederverwijdering altijd met je arts wat het betekent voor je eierstokken, je blaas en je seksualiteit.

Hoe lang moet je wachten?

Voor ziekenhuiszorg gelden in Nederland de Treeknormen: een eerste afspraak binnen maximaal 4 weken, een poliklinische behandeling binnen 6 weken en een behandeling met opname binnen 7 weken (Univé). In de praktijk haalt 69,1% van de poliklinieken gynaecologie die eerste norm niet, met gemiddeld 4,3 weken extra wachttijd (Independer op basis van NZa-cijfers, via Kassa, 2024).

Tip: is de wachttijd te lang? Bel je zorgverzekeraar voor wachtlijstbemiddeling. Zij hebben een zorgplicht en kunnen je vaak eerder bij een ander ziekenhuis helpen.

Zelfzorg en natuurlijke ondersteuning

Zelfzorg vervangt geen onderzoek, maar helpt je lijf om het bloedverlies op te vangen en je hormonen in balans te brengen.

• Vul je ijzer aan, na een bloedtest. Eet daarnaast ijzerrijk: rood vlees, peulvruchten, groene bladgroenten, met vitamine C erbij.
• Ondersteun je progesteron. Progesteron maak je na een eisprong. Rust, voldoende slaap en minder stress helpen je eisprong op gang te houden. Met minder progesteron ben je gevoeliger voor stress, en stress remt je eisprong weer: een vicieuze cirkel die je kunt doorbreken.
• Houd je bloedsuiker stabiel. Eiwit bij elke maaltijd, veel groente, minder suiker en alcohol. Dat helpt je oestrogeen- en progesteron balans.
• Beweeg, maar luister naar je lijf. Krachttraining en wandelen zijn goed voor je hormonen en je energie. Op je zwaarste dagen mag het rustiger.
• Bereid je praktisch voor. Een menstruatiecup of menstruatieondergoed als extra zekerheid, een handdoek of matrasbeschermer voor de nacht, een extra broek in je tas. Zo hoef je minder bang te zijn om door te lekken.
• Meet je cyclus. Met Daysy zie je of je nog een eisprong hebt en hoe lang je progesteron fase is. Zo zie je verbetering, en je kunt een hevige menstruatie soms al zien aankomen.

Supplementen en kruiden die de hormonale balans ondersteunen, zoals vitex, kunnen bij sommige vrouwen helpen. Bespreek altijd eerst met een expert wat bij jou past, en laat eerst een medische oorzaak uitsluiten.

Word je serieus genomen?

Veel vrouwen wachten lang voordat ze hulp zoeken. In de Nederlandse richtlijn staat dat 10 tot 35% van de vrouwen hevig bloedverlies ervaart, slechts maar 5% daarvoor tussen haar 30e en 49e naar een arts gaat (NVOG, 2025). Soms omdat ze denken dat het erbij hoort. Soms omdat ze eerder te horen kregen: "Dat is de overgang, dat gaat vanzelf over."

Dat het bij de overgang hoort, betekent niet dat je ermee moet leven. Je hebt recht op onderzoek en op uitleg over alle behandelopties.

Zo bereid je je voor:

• Houd 2 tot 3 menstruaties een menstruatiescorekaart bij: hoeveel verband of tampons, cup wisselingen, hoe doordrenkt, hoeveel dagen.
• Neem je cycluscurve uit de Daysy-app mee of de PDF die info@daysy.nl voor je kan maken.
• Noteer je klachten: moeheid, duizeligheid, doorlekken, wat je niet meer doet.
• Zeg wat je wilt: onderzoek, Hb en ferritine, een echo, uitleg over behandelingen, of juist eerst zonder hormonen.

Wil je eerst weten waar je staat? Doe het Overgangskompas in 2 minuten.

Of kijk samen met mij naar je cyclus en je bloedverlies in een 1-op-1 videocall.

Deze blog is bedoeld als informatie en vervangt geen medisch advies. Daysy is geen anticonceptiemiddel.

Bronnen

• NVOG, Richtlijn Hevig menstrueel bloedverlies (HMB), 2025
• NICE NG88, Heavy menstrual bleeding: assessment and management
• Hale e.a., Menstrual blood loss in the menopausal transition, Obstetrics & Gynecology 2010
• Landgren e.a., Hormone patterns in the nine years before menopause, J Clin Endocrinol Metab 2004
• Schoep e.a., Productivity loss due to menstruation-related symptoms, BMJ Open 2019
• Neighborhood Feminists / Opinium, Code Rood, 2025
• Vaucher e.a., Iron for fatigue in non-anaemic women, CMAJ 2012
• Journal of Family Practice, Which medications work best for menorrhagia? 2020
• Gimpelson, Ten-year review of global endometrial ablation, Int J Womens Health 2014
• Daniels, Long-term outcomes of endometrial ablation, Curr Opin Obstet Gynecol 2013
• Univé, Treeknormen
• Kassa, Wachttijden medisch specialist, 2024
• Daysy.nl, De kleur van je menstruatiebloed

Als er iets in je lichaam niet goed voelt, neem dan contact op met je arts. Het Daysy Journaal is educatief en geen medisch advies.